د. پژواک کوکبیان
هدف اصلی اصلاحات ارضی شاه، جلوگیری از ظهور سمکوی دیگر بود.
پس از آغاز اصلاحات ارضی، مالکان سنندج و دیواندره محمد حسین آصف وزیری را به رهبری خود برای ابراز مخالفت با اصلاحات برگزیدند. که در حقیقت مخالفت بزرگان منطقەای کوردستان با مصادره اجباری اراضی و ثروت نه تنها خود بلکه تجزیه زمینهای سرزمین کوردستان به واحدهای کوچک تر و در نهایت اتلاف آنها بوده است. آصف در زمان ورود شاه برای اعطای اسناد مالکیت به زارعان نه تنها به مخالفت با اصلاحات ارضی پرداخت، بلکه موجودیت و مشروعیت نهاد سلطنت را بی اعتبار کرد. او در پاسخ به سؤال محمدرضا شاه که پرسیده بود میانه ات با اجرای اصلاحات ارضی چگونه است؟
گفته بود که چگونە میشود سلطنت موروثی باشد اما مِلک (مالکیت) موروثی نباشد. وی به تهران دعوت شد و در چای وی زهر ریخته شد و ترور شد.
در بیشتر مناطق از جمله ارومیه و کرمانج کوردستان، مالک زمین هم مالک بود هم رئیس ایل و خاندان، لذا دارای نیروی نظامی بود، با اجبار اصلاحات ارضی زمین و اسلحه از دست بزرگان کوردستان گرفته شد، لازم به توجه است که اراضی مکانیزه سایر مناطق ایران (که در دست هزارفامیل نزدیک به شاه بود) ، باغات، بیشەزار و مزارع چای شمال ایران (مصادرەای شمال توسط رضای پدر) جزء برنامه اصلاحات ارضی نبودند.
هدف اصلی اصلاحات ارضی شاه، جلوگیری از ظهور سمکوی بود زیرا که محمدرضا میدانست که همچون پدر توانایی مواجهه فیزیکی و جنگ میدانی با بزرگان و رهبران کوردستان را ندارد.
http://ensani.ir/file/download/article/1547892235-9867-77.pdf
He is the author of Cocolonialism, the book on new multi-dimensional international take-over of countries and how near colonizer and far colonizer has taken over the mind, land, institutions and monetary systems of majority of countries. In the economics, his works are focused on monetary systems.
https://www.amazon.com/Cocolonialism-Near-Colonizer-Far-ebook/dp/B0B41JWTF6
He can be reached at :
pejvak@kurdia.net
- کوردستان چەند دەوڵەمەنده؟ - 04/01/2026
- دفترچه استبداد - 03/14/2026
- علائم جنگ داخلی و چرا ایرانیان به پا نمیخیزند ؟ - 03/11/2026
Dr. Kokabian is an economist and entrepreneur. He received his Master and doctorate degree from The Graduate Claremont University of California in economics. He holds PMP and post-master diploma in Advanced Management from the Schulich School of Business at the University of York, Master of Business Administration degree in technology management from Royal Roads University, Canada, and bachelor’s degree in computer engineering from Sharif University. He has been working for two decades as the project manager, systems analyst, university teacher, and economic analyst for public and private sectors in US and Canada; consulted energy and EP (engineering, procurement) companies as well as banks (TD Bank, CIBC Bank) and government agencies to consult business and Fintec challenges. He had been with University of Arizona from 2020 as program manager until 2022. He has been university teacher for monetary economics, project management and development economics subjects.
He is the author of Cocolonialism, the book on new multi-dimensional international take-over of countries and how near colonizer and far colonizer has taken over the mind, land, institutions and monetary systems of majority of countries. In the economics, his works are focused on monetary systems.
https://www.amazon.com/Cocolonialism-Near-Colonizer-Far-ebook/dp/B0B41JWTF6
He can be reached at :
pejvak@kurdia.net